Showing posts with label gypsy. Show all posts
Showing posts with label gypsy. Show all posts

Thursday, August 11, 2011

Quasimodo Mon Amour




The first time I met with 'The Hunchback of Notre Dame' was probably in elementary school. I watched the Walt Disney made animation film. But the real beginning of my love falls in the years of my French high school. I was probably 14 years old and France made its best musical ever, a musical adaptation of 'Notre Dame de Paris' with the famous song 'Belle'. Its vcd somehow found its way to my high school and suddenly turned into a true sensation, in every free class or other occasion was an excuse to make the students watch it. In fact, my classmates repeatedly made me ask the teacher (I was the teacher's pet) to skip the class and watch it instead. I think in a semester, I watched it 20 to 50 times... 

'Notre Dame'ın Kamburu'yla ilk tanışmam, herhalde ilkokuldaydı. Walt Disney'in yaptığı animasyon filmi izlemiştim. Ama aşkımın asıl doğuşu Saint-Benoit yıllarına denk düşer, yaş muhtemelen 14, benim için efsanevi olan 'Notre Dame de Paris' müzikali yapılıyor ve vcd'si Saint-Benoit'da birilerinin eline geçiyor. Sonrasında boş ders, etüt saati gibi bahanelerle okulca sürekli bu vcd'yi izliyoruz. Hatta hocanın beni çok sevdiğini bilen arkadaşlar, beni kafalayıp dersi kırmak için hocaya yalvartıyorlar, Fransızca dersi yerine gidip yine müzikali izliyoruz. Ben diyeyim 20, siz deyin 50 kere.


By this time, I'm already head over heals about Quasimodo and Esmeralda, and finally, after a long search I found a copy of the vcd too. Then I started to watch it every day at home, I memorized all the lyrics and even most of the dance moves.... At the end, my love was taken to other heights when I found an old bounded copy of 'Notre Dame de Paris' in a second-hand book store. Of course, the book was read in two-three days, which is the first of many readings I'll do in the future.


Zaten ben bu sırada Quasimodo'ya ve Esmeralda'ya sırılsıklam aşığım, uzun aramalardan sonra o vcd'den bir adet de ben buluyorum. Artık evde her gün 'Notre Dame de Paris' izleniyor, ben bütün şarkıları ezberliyorum... Derken bir sahafta eski kakmalı kaplı bir 'Notre Dame'ın Kamburu' buluyorum, kitabı da bir solukta okuyorum.


My love that started in 1998 came to today without any lost in heart. Sometimes, I may become very impressed of a book I read and think that that is my favorite book, but at the end I realize that my favorite book is and always will be 'Notre Dame de Paris'.


Ve 1998'de başlayan aşk bugünlere kadar hiç sönmeden geliyor. Bazen bir kitap okuyup çok etkileniyorum, en sevdiğim kitap bu diyorum, ama kısa süre sonra anlıyorum ki hiç bir kitap beni 'Notre Dame'ın Kamburu' kadar etkilemiyor.


The beauty of the book lies in its story and characters. You can even look it as a feminist, or at least, pro-women book today. Of course, Hugo wasn't an early feminist, but his infinite humanism included all humans, women, men, poor, even the crippled. According to him, every living in this universe has a right to live and live freely, to make the point, he picks the most marginal examples, a gypsy woman and a freak of nature. Esmeralda is a young and pretty gypsy and every man on Paris falls in love with him in very different ways the moment she sets foot on Paris. The handsome captain Phoebus only desires her sexually, the archdeacon of Notre Dame Frollo is bound to her with a tumultous and sick desire, the poet Gringoire's love for her is more of an admiration, but only the most frowned upon character; Quasimodo can love her selflessly. At the end of the book, Esmeralda became the victim of other people's desires and though Quasimodo takes her and took sanctuary in the cathedral, she is killed with the king's orders and Frollo's help.


Kitabın güzelliği, hikayesi ve karakterlerinde. Bugün bakıldığında kadın taraftarı sayılabilecek bir kitap. Hugo feminist olduğundan değil elbette, ama onun sonsuz hümanistliğinde her canlının yaşamaya hakkı olduğundan. Bunu anlatmak için yine çok uç bir örnek seçiyor ve her toplumca dışlananları, bir çingeneyle, bir ucubeyi ana kahramanı yapıyor. Esmeralda, genç ve güzel bir çingene kızı. Onun Paris sokaklarına gelişiyle romandaki her erkek ona farklı bir şekilde aşık oluyor. Yakışıklı asker Phoebus'ün Esmeralda'ya hissettiği sadece tensel arzudur, Notre Dame'ın baş rahibi Frollo ona gelgitlere sahne hastalıklı bir tutkuyla bağlanır, şair Gringoire ona hayrandır, kitapta onu gerçekten tek seven insan ise, insanların küçümsediği hasta ve sakat Quasimodo'dur. Kitabın sonunda ise, Esmeralda tüm bu tutkuların kurbanı olur ve Quasimodo'nun onu katedrale saklayıp sığındırmasına rağmen, kral ve Frollo tarafından öldürülür.





One of the main themes of the book is fate and the change of fate. Esmeralda (born Agnes), a daughter of a wealthy family, gets kidnapped by gypsies. They left the "freak" Quasimodo in her place. The mother abandons him and people believes him to be devil's son and wants to kill him. Frollo saves him and brings him to Notre Dame. When fate brings Esmeralda and Quasimodo together again, it will result in both their deaths.


Kader ve kaderin değişebilirliği kitabın ana temalarından biridir. Aslında zengin bir ailenin kızı olan Esmeralda (Agnes) bebekken çingeneler tarafından kaçırılır. Çingeneler onun yerine ucube doğmuş olan Quasimodo'yu bırakırlar. Halk, şeytanın çocuğu olduğuna inandıkları Quasimodo'yu öldürmeye çalışırken, Frollo onu himayesine alır ve onu katedralin zangoçu yapar. Kaderleri Esmeralda ve Quasimodo'yu tekrar buluşturduğunda, bu buluşma ikisinin de ölümüyle sonuçlanır.


The real protagonist of the book, and one of its main themes is the cathedral of 'Notre Dame' itself. Hugo writes to book to save the cathedral which was in despair and even some people suggested to tear it down. After the book, not only the cathedral is restored, but gothic architecture revived as well. In the book, the cathedral is both a piece of architecture and the church itself, with people destroying the cathedral, it became a cemetery instead of a sanctuary and caused their deaths. The only person who doesn't cast out Esmeralda is Quasimodo, the one with the lowest status in the book. In this, Hugo declines the thought that the bad and intolerance rise from ignorance, it's the opposite, it's the knowledge the society imposes on us in forms of religion and tradition that creates discrimination. That is why only Quasimodo can love Esmeralda.


Kitabın asıl ana kahramanı ise 'Notre Dame de Paris' katedralidir. Bu kitabı Victor Hugo, 18. yüzyılda oldukça eskiyen ve yıkılması konuşulan katedrali kurtarmak için yazar. Nitekim kitaptan sonra katedral restore edilir ve bugünkü görkemli haline kavuşur. Kitapta katedral hem bir bina, hem de kilisenin kendisidir. Aslında koruyucu ve kucak açıcı olan kilise, insanların onu bozmasıyla bir mezarlığa dönüşür ve Esmeralda'yı korumak yerine ölüme mahkum eder. Esmeralda'yı dışlamayan tek kişi ise Quasimodo'dur, yani kitabın toplumdaki yeri en düşük olan kişisi. Bu sayede Hugo bize insanın içindeki kötülüğün ve hoşgörüsüzlüğün cahillikten değil, tam tersine bilgiden kaynaklandığını söyler. Çocukluğumuzdan itibaren aldığımız din, gelenek, görenek gibi çeşitli yüklemeler, ayrımcılığı yaratır, bu insanın özünde yoktur. Bu yüzden sadece hiçbir bilgisi olmayan Quasimodo Esmeralda'yı gerçek anlamda sevebilir.

'Notre Dame de Paris' is such a immortal book, that we can still see discrimination against many groups (and still against gypsies and women) through the whole world. Because of this and to debate on human nature, reading Hugo is one of the best gifts someone can give himself.


'Notre Dame'ın Kamburu'  o kadar ölümsüz bir kitap ki, bugün hala belli gruplara (ve hala çingene ve kadınlara) karşı aynı davranışları bütün dünyada görebiliyoruz. Hem bu yüzden, hem de insana dair bir şeyler düşünmek adına Victor Hugo okumak insanın kendine yapabileceği en büyük iyiliklerden biri.



Wednesday, April 14, 2010

Özgürlük/Freedom


Gelelim 'Özgürlük' (Korkoro)'ya. Tony Gatlif'i bir önceki filmi 'Transylvania'dan tanıyor olabilirsiniz (ben tanıyorum en azından), hani Birol Ünel'in ayyaş bir Roman'ı oynadığı film... O film çok da mükemmel sayılmazdı, eğlenceli bir filmdi bir de içinde Asia Argento vardı diye ben sevmiştim. Bu sefer Gatlif, yine eğlenceli bir çingene filminde, ama bu kez daha büyük bir ustalıkla karşımızda.
 
Well let's talk about 'Freedom' (Korkoro) now. You may know Tony Gatlif from his previous films like 'Transylvania' (I do at least), Gadjo Dilo or Exiles... I didn't think that Transylvania was all that great, but it was fun and has Asia Argento in it, so I liked it. But this time, Gatlif is more of a master in story-telling in his newest movie.

Kendisi de Fransız Roman'ı olan Gatlif, 30 yıldır çingene filmleri yapıyor ve özellikle 2. Dünya Savaşı tarihinde nedense hep unutulan Roman katliamıyla ilgileniyor. Toplam 12 milyon Romanın esir kamplarında öldürülmesine ve Hitler'in burnumuzun dibimizde, Yunanistan'dan bile Romanları toplayıp Auschwitz'e yollamasına rağmen, Romanların öldürüldüğünü ben ancak Auschwitz'e gittiğimde öğrendim.
 
Also a French-Roman, Gatlif makes films about gypsies for 30 years and mostly try to tell the unknown story of 12 million Romanians killed in the Second World War. Even though 12 million Romanians were killed and the Nazis even took people from Greece, I didn't know about Roman people in the WW2 at all until I went to Auschwitz.

Film, 2. Dünya Savaşı sırasında, Fransa'nın küçük bir kasabasına gelen bir Roman ailesini anlatıyor. Aile, Fransa köyünün tutucu insanlarına uyamıyor dolay olarak, ama köyün soylusu sayılabilecek veterineri ve ilkokul öğretmeni sayesinde kendilerine bir hayat kurmaya çalışıyorlar. İşin kötüsü, savaş nedeniyle Romanların göçebe hayatı yaşamamasına dair bir kanun da çıkmış durumda, yani özgürlüğüne düşkün çingeneler bu küçük köye mahkum ediliyorlar. Daha sonra Nazilerin Fransa'ya girmesiyle de durum iyice vahimleşiyor.

The film is about a gypsy family who went to a small French village. The family and the conservative natives don't really get along, but with the helps of a nobleman; the vet of the village and the elementary school teacher, they try to found a home of their own. Like that's not enough trouble, French government bans the gypsies to live as nomads , so in a way, they have to imprisoned themselves in this little village. With the Nazi's arrival, the situation gets worse and worse.
 


Film çok eğlenceli, sonu etkileyici ama duygu sömürüsünden uzak, müzikler tabii ki enfes, mekanlar çok güzel, en çok da Roman kızlarının kıyafetleri ve saçları güzel. Her ne kadar komiklik unsuru olsun diye konduğu gerçeği bazen çok sırıtsa da, yarı deli Taloche'un (James Thiérrée) bazı sahneleri çok etkileyiciydi.

Film is very entertaining, the ending is heart-breaking but not in an over-done way, music is of course fantastic, the places are beautiful, but most of all the dresses and hair of Romani women are very pretty. Even though sometimes it becomes so obvious that the director puts the half-crazy Talouche ( James Thiérrée) just to put a funny element in it, some of his scenes were very good and others very funny.

Özgürlük hakkında söyleyebileceğim şey, çok eğlenceli bir film olduğu ve 2. Dünya Savaşı hakkındaki bu çok da bilinmeyen durumu, tarihi bilgiler vermeye hiç uğraşmadan vermesi. Ben artık  o kadar çok 2. Dünya Savaşı filmi izledim ki, daha çok savaşın küçük bir kısmına odaklanan filmleri izlemeyi tercih ediyorum....

The think I can say about the film is that it's a very fun film to watch and tells this unknown fact of the WW2 without smothering the audience with history lessons. I watch so many films about Nazis, that now I really prefer the ones which tell small stories about the war...

Trailer:



Cuma'ya kadar festivale ara verdim, biraz kafamı dinlendiriyorum, bu arada kitap klübü için 28 Nisan'a kadar bitirmem gereken 'Ve Durgun Akardı Don' adlı ansiklopedinin son cildini (480 sayfa!) okumaya uğraşıyorum. Cuma günü yine iki filmim var; 'Erkeksiz Kadınlar' ve 'Fobidilya', üstüne de akşam Tchaikovsky konseri. E bana sanat dolu günler....

A little break from the festival until Friday, I rest and meanwhile try to finish 'And Quiet Flows the Don's last volume (480 pages!) which I suppose to finish until the 28th for my book club. Friday, I have 'Women without Men' and 'Fobidilia' in the festival, and the Tchaikovsky concert at night. Full of art that is...

Monday, October 5, 2009

Biz dedik dinlemediler....


Avrupa Konseyi İnsan Hakları Komiseri Thomas Hammarberg, hükümetin Romanlara yönelik ayrımcı düzenlemeleri kaldırmasını istedi.
Hammarberg, haziran sonunda Türkiye'ye yaptığı ziyaret çerçevesinde hazırladığı "Azınlıkların İnsan Hakları" raporunda, Romanlara yönelik hak ihlallerine geniş yer verdi. Bu bağlamda, Sulukule başta olmak üzere Türkiye'nin farklı yerlerinde sürdürülen "kentsel dönüşüm" projelerinin Roman kültürüne getirdiği yıkımın durdurulmasını istedi.

Yasalarda ayrımcılık

"Tabiiyetsiz veya yabancı devlet tabaası olan çingenelerin ve Türk kültürüne bağlı olmıyan yabancı göçebelerin sınır dışı edilmelerine İçişleri Bakanlığı salahiyetlidir" diyen 5683 sayılı yasa ayrımcılığa bir örnek.
Polisin Disiplinine, Merasim ve Topluluklardaki Rolüne ve Polis Karakolları Teşkilatı ile Vazifelerine Dair Talimatname'nin 134. maddesinde "esaslı bir meleği olmayan çingeneler" tanımı duruyor.

Kentsel dönüşüm

Roman hakları üzerine çalışan örgütler 2005'te çıkarılan yasanın ardından yürütülen "kentsel dönüşüm" çalışmalarının tüm Türkiye'de başlıca Roman yerleşimlerinin dağıtılması ve ortadan kaldırılmasına yol açtığını söylüyor.
Hammarberg, özellikle Ağustos ve Temmuz 2006'da Küçükbakkalköy ve Kağıthane'de gerçekleştirilen habersiz yıkımların endişe verici olduğunu söyledi. Sulukule'de gerçekleşen yıkımları hatırlatan Hammarberg, Roman ailelerin evsiz bırakıldığını vurguladı.
Bu tür zorla evinden etme uygulamalarının Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin insanlık onurunu koruyan 3. maddesi ve aile yaşamını koruyan 8. maddesine aykırı olduğuna dair ciddi şüphesi bulunduğunu belirten Hammarberg, yaptığı ziyarette Sulukule'nin "harabe" halinde olduğunu gördüğünü vurguladı.
Fatih Belediyesi ve Roman topluluğu temsilcileriyle görüşen Hammarberg, yerinden edilen Romanların çoğunun zararının tazmin edilmediğini vurguladı ve yaşananların Roman çocuklar üzerindeki olumsuz etkisinden endişe duyduğunu ekledi.

LinkWithin

Related Posts with Thumbnails